Polacy wciąż mało wiedzą o recyklingu. Wynika to z dwóch powodów: pierwszym jest nieudolne prowadzenie kampanii społecznych promujących postawy sprzyjające odzyskiwaniu opakowań i surowców wtórnych. Drugim – brak jasnych regulacji odnośnie recyklingu, co sprawia, że nie wiemy jak go prawidłowo przeprowadzić i czemu powinniśmy to robić.
Główną zasadą recyklingu jest dążenie do maksymalnego wykorzystania materiałów odpadowych. Ma to na celu ochronę surowców naturalnych, które służą do ich wytworzenia oraz surowców potrzebnych w procesie ich późniejszego przetworzenia. Mówiąc prościej, chodzi o to, żeby wydłużyć życie niektórych surowców i zmniejszyć ilość produkowanych odpadów.
Obszary recyklingu
Recykling odbywa się w dwóch obszarach: produkowania dóbr i późniejszego powstawania z nich odpadów. Istotne jest wypracowanie albo wręcz wymuszenie odpowiednich postaw u producentów dóbr, które będą sprzyjały produkcji materiałów jak najbardziej odzyskiwanych. Drugim istotnym elementem jest uświadamianie odbiorców, by przestrzegali zasad recyklingu.
Dlaczego recykling jest taki ważny?
Najistotniejszym zagadnienie związanym z debatami wokół recyklingu jest jego ekonomiczna wydajność. Gminy popierają recykling przede wszystkim dlatego, bo pozwala im zaoszczędzić na składowaniu odpadów. Badania przeprowadzone przez Duński Uniwersytet Techniczny wykazały, że w 83% przypadków recycling jest najefektywniejszą metodą pozbywania się odpadów z gospodarstw domowych.
Nie mniej ważnym argumentem, uzasadniającym potrzebę prowadzenia recyklingu opakowań i surowców wtórnych, są kwestie ekologiczne. Chodzi tu przede wszystkim o ograniczenie obciążenia powietrza i gazów cieplarnianych, które powstają w wyniku spalania odpadów albo w procesie ich produkcji (zużycie energii, zredukowanie ilość odpadów kopalnych, zmniejszenie emisji CO2).
Recykling w polskim prawie
W Polsce prawo nakłada obowiązek selektywnego zbierania odpadów na samorządy gminne i przedsiębiorców wprowadzających towary na rynek. Obowiązek recyklingu jest liczony w formie procentu (opakowania, baterie czy bioodpady) lub masy (zużyty sprzęt elektryczny i elektroniczny), który w danym roku ma zostać poddany recyklingowi. Samorządu lub przedsiębiorstwa są zobowiązane do spełnienia tego celu.
Ważne jest, żeby recykling został przeprowadzony przez doświadczoną firmę, posiadającą odpowiednie certyfikaty do przetwarzania odpadów. Daje ona bowiem gwarancje odpowiedniego zagospodarowania i odzysku odpadów. Przykładem takiej firmy w województwie dolnośląskim, jest firma EKOPROD z Legnicy.
Niestety nawet najlepsze prawo nic nie pomoże jeśli nie będą prowadzone kampanie społeczne, które uwrażliwią społeczeństwo na kwestię recyklingu. W tej kwestii Polska znacznie gorzej wypada niż reszta Europy. Za przykład, doskonałej świadomości ekologicznej mogą posłużyć np. kraje skandynawskie. Natomiast w Polsce zdecydowanie zbyt mało jest akcji promujących postawy sprzyjające recyklingowi. To dlatego recykling często jest traktowany bardziej jako konieczność niż świadoma postawa społeczna.